«Ел Дауысы» қоғамдық қоры 2026 жылғы 15 наурызда Қазақстанда өткен республикалық референдумға қатысты тәуелсіз қоғамдық бақылаудың қорытындыларын жариялау мақсатында ашық баспасөз конференциясын ұйымдастырды.
Іс-шара барысында қор өкілдері дауыс беру күніндегі байқаушылар жұмысының барысы туралы ақпарат беріп, алдын ала нәтижелерді таныстырды және сайлау учаскелеріндегі процестің ұйымдастырылуына қатысты негізгі тұжырымдарымен бөлісті.
Қор жетекшісі Аида Джексенованың айтуынша, «Ел Дауысы» 2020 жылдан бері жұмыс істейді. Осы уақыт ішінде ұйым 6000-нан астам байқаушыны оқытып, кәсіби даярлықтан өткізген. Қор барлық өткен электоралдық науқандарға, соның ішінде парламенттік және президенттік сайлауларға қатысып, референдумдарды бақылау тәжірибесін де қалыптастырған.
Оның сөзінше, биыл референдум өткізу туралы шешім жарияланғаннан кейін қор дереу әрекет етіп, бұрынғы аккредитация мерзімі аяқталуына байланысты оны жаңартқан. Осыдан соң тәуелсіз бақылауды ұйымдастыру жұмыстары басталған. Сонымен қатар, 2020 жылдан бері қалыптасқан тұрақты байқаушылар тобының арқасында бақылау ауқымы кеңейтілді. Тәжірибелі қатысушылардың көмегімен жаңа еріктілер қосылып, кейбір азаматтар әлеуметтік желілер арқылы тікелей байланысқа шыққан.
2026 жылғы жоба аясында қоғамдық бақылау еліміздің 32 қаласын қамтыды. Байқаушылар ірі мегаполистермен қатар өңірлік және шағын қалаларда да жұмыс істеді. Олардың қатарында Астана, Алматы, Шымкент, Қарағанды, Павлодар, Өскемен, Қостанай, Ақтау, Атырау, Тараз, Түркістан, Петропавл, Қызылорда, сондай-ақ Екібастұз, Жезқазған, Сәтбаев, Кентау, Талғар, Қонаев, Степногорск, Риддер және басқа да елді мекендер бар.
Дауыс беру күні байқаушылар учаскелердің ашылуынан бастап процестің аяқталуына дейін барлық кезеңді қадағалады. Олар дауыс беру барысын, рәсімдердің сақталуын, комиссия жұмысының ұйымдастырылуын, дауыстарды санау процесін және қорытынды құжаттарды рәсімдеуді тіркеп отырды.
Өңірлерден түскен мәліметтер жергілікті үйлестірушілер арқылы орталық штабқа жеткізіліп, жүйеленді. Алдын ала талдау нәтижелері бойынша, көптеген учаскелерде дауыс беру тыныш әрі тәртіпті жағдайда өткен. Тіркелген жекелеген ескертулер рәсімдік сипатта болып, қорытынды нәтижелерге айтарлықтай ықпал етпеген.
Аида Джексенова азаматтардың қоғамдық бақылауға қызығушылығының артқанын атап өтті. Оның айтуынша, бұл белсенділік дауыс беру күні де байқалған. Байқаушылар әр қалада жұмыс істеп, ақпаратты тұрақты түрде штабқа жолдап отырған. Ол қоғам өкілдерінің қоғамдық үдерістерге қатысуға және ашықтықты қамтамасыз етуге дайын болуы маңызды екенін айтты.
Қор басшысы қоғамдық бақылаудың басты мақсаты — процестердің ашықтығын қамтамасыз ету және қолданыстағы заңнаманың сақталуын қадағалау екенін ерекше атап өтті.