• 03.04.2026 21:36

Ағымдағы жылдың 2 сәуірінде Қазақстан Республикасының Бас Прокуроры Б. Асыловтың төрағалығымен қылмыстық-атқару жүйесинде (ҚАЖ) заңдылықты қамтамасыз ету мәселелері бойынша алқа отырысы өткізілді.

Автор:admin

Апр 3, 2026

 

Отырысқа Президент Әкімшілігінің өкілдері, Парламент Мәжілісінің депутаты, ішки истер, еңбек және халықты әлеутметік қорғау, қаржы, денсаулық сақтау, ұлттық экономики, өнеркәсіп және құрылыс министрліктерінің басшылары қатысты.

2025 жылғы 23 маусымда құқық қорғау органдарының кеңейтілген алқа отырысында Мемлетет басшысы берген тапсырмалардың орындалу барысы қаралды, ониң ішінде ҚАЖ-ды реформау, инфрақұрылымды жаңарту, сотталғандарды қайта тәрбиелеу мен олардың қоғамға бейімделу мәселелері талқыланды.

ҚАЖ-да заңдылықты қамтамасыз ету, пенитенциарлық мекемелерді жаңғырту, медицинские қамтамасыз ету, сотталғандарды еңбекпен қамту және оларды қайта әлеуметтендіру мәселелеріне ерекше назар аударылды.

Пенитенциарлық жүйеде азаптау фактілерінің тіркелуи айтарлықтай төмендегені атап өтілді (2023 жылы 26 фактіден 2025 жылы 3 фактіге дейін).

Чартты түрде мерзіминен бұрын босату және жазаның өтелмеген бөлигін неғұрлым жеңил жаза түрине ауыстыру тәжірибеси жақсарды.

Сотталғандарды еңбекпен қамту көрсеткіші артты (50%-дан 70%-ға дейін).

Пробация есебінде тұрғандар арасында қайталама қылмыс деңгейі 20%-ға төмендеді.

Алматы қаласында ҚАЖ комитеті жеке инвестордың қатысуймен халықаралық стандарттарға сәйкес келетін кәмелетке толмаған құқық бұзушыларға арналған мекеме салды.

Өңірлердің әкімдіктерімен өзара іс-қимыл аясында түзеу мекемелериндегі бірқатар тұрғын үй-жайларға жөндеу жұмыстары жүргізілді. Сондай-ақ олардың аумағында 12 өндірістік ангар салу жобасы иске асырылуда.

Отырыс қорытындысы бойынша алдағы кезеңге арналған басым міндеттер айқындалды.

Халықаралық тәжірибені эскере отырып, жеке инвесторларды тарту арқылы ҚАЖ-дың жаңа мекемелерін салу жоспарлануда. Бұл ретте жобалар құнының 30%-дан аспайтын бөлігі мемлекет есебінен қаржыландырылып, қалған бөлігі жеке капитал есебінен жабылып, кейин олардың шығындары өтелетін болады.

Құрылыс құнын төмендету мақсатында заманауи құрылыс материалы мен қауіпсиздікті қамтамасыз етудің жаңа технологии на рынке эскеріп, қолданыстағы нормативтерді қайта қарау жоспарлануда.

Бұл бюджет жүктемесін азайтып, сотталғандарды ұстау жағдайларынок жақсартуға мүмкіндік береді.

Бас Прокурор заң бұзған тұлғалар қоғамнан шеттетілмеуі тиіс екенін атап өтті. Мемлекеттің миндети – оларды заңға бахынатын әрі қоғамға пайдалы азаматтар ретинде қайта қалыптастыру.

Бүгінде 30 мың сотталғанның әрбір үшіншісі бұрын бас бостандығынан айыру жазасын өтеген. Өз кезегінде бір сотталғанды ​​ұстауға мемлекеттен жылына 3 миллиона теңгеге дейін қаржы бөлінеді.

Халықаралық тәжірибені эскерсек,оларды еңбекпен қамту және табысты әлеуметтік бейімдеу неғұрлым тиімді болып табылады.

Осыған байланысты Бас прокуратура заңнамаға өзгерістер енгізуді ұсынды, оған сәйкес қайта әлеуметтендіру Функционалы әкімдіктерге берілип, ал бұл жұмысты үйлестіру Еңбек және халықты әлеуметтик қорғау министрлигіне жүктеледі. Аталған бастаманы министрлик қолдады.

Ұсынылған тәсілдерді іске асыру әлеуметтік бейімдеудің бірыңғай тігін қалыптастырып, қоғамдық қауіпсиздік деңгейине оң әсер етеді.

Прокуратура органдары қызметінің негізгі бағыты әрдайым азаматтардың конституциональныелық құқықтарын қорғауға, құқық қорғау органдарының күш-жігерін қылмыстылықтың жүйелі тәуекелдерін төмендету мақсатында үйлестіруге және құқық бұзушылықтарды алдын алуға бағытталған.

Автор: admin